၃၈ႀကိမ္ေျမာက္ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရးညီလာခံမွာ ကုလလူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီ အႀကီးအကဲက ျမန္မာႏုိင္ငံျခားေရးဌာန ညႊန္ၾကာေရးမွဴး ဦးေက်ာ္မိုးထြန္းအား “မင္းတို႔ မရွက္ဘူးလား၊ မင္းတို႔မွာ အရွက္မရွိဘူးလား” လို႔ ေမးခဲ့တယ္။ ရွက္ရေကာင္းမွန္းမသိတဲ့ ျမန္မာသံတမန္ကိုယ္စားလွယ္က ကုလလူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီ အႀကီးအကဲရဲ႕ ေမးခြန္းကို မေျဖခဲ့ေပ။
ျမန္မာအစိုးရ သံကိုယ္စားလွယ္ ဦးေက်ာ္မိုးထြန္းက “ရခိုင္ျပႆနာအတြက္ ခိုင္မာတဲ့ အေျဖရွာျခင္းက အစိုးရရဲ႕ အဓိကလုပ္ငန္းျဖစ္တယ္။ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ စြပ္စြဲခ်က္ေတြက အထင္အျမင္ လြဲမွားေစတယ္။ ရခိုင္ျပည္နယ္ရဲ႕အေျခအေန ဆိုးဝါးရတာဟာ ARSA အၾကမ္းဖက္မႈေၾကာင့္ ျဖစ္တယ္”လို႔ ေျပာခဲ့တယ္။
ဒါေပမဲ့ ကုလအႀကီးအကဲက “ေထာင္နဲ႔ခ်ီတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ ဆက္လက္ထြက္ေျပးေနဆဲျဖစ္ေၾကာင္း၊ ၂၀၁၈ ဇြန္လအထိ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္သို႔ အသက္လုထြက္ေျပးရတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာအေရအတြက္မွာ OHCHR လူ႔အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္နာမင္းႀကီးရံုး အစီရင္ခံစာအရ ၁၁,၄၃၂ အထိရွိပါေၾကာင္း၊ သူတို႔ဟာ ျမန္မာလက္နက္ကိုင္အရာရွိ မ်ားရဲ႕ အၾကမ္းဖက္မႈ၊ ညွင္းပန္းႏွိပ္စက္မႈ၊ သတ္ျဖတ္မႈကေန အသက္လုထြက္ေျပးခံရေၾကာင္း ေထာက္ျပတယ္။” ျမန္မာစစ္အာဏာရွင္ေတြက ကိုယ္က်ဳိးစီးပြားနဲ႔ အာဏာတည္ၿမဲေရးအတြက္ ဆယ္စုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ျပည္သူေတြကို မေတာ္မတရား ႏွိပ္စက္လာခဲ့ၾကတယ္။
ငါးပါးသီလကို ဆန္႔က်င္ၿပီး အစြန္းေရာက္ဗုဒၶဘာသာ အၾကမ္းဖက္အုပ္စုေတြကို ေမြးထုတ္ခဲ့တယ္။ ၂၀၁၂မွစၿပီး ၉၆၉ မဘသ အၾကမ္းဖက္အုပ္စုေတြနဲ႔ အာဆာလို စစ္အာဏာရွင္ေတြ ေမြးထုတ္ထားတဲ့ အဖြဲ႕အစည္းေတြနဲ႔ လူနည္းစု တုိင္းရင္းသားေတြကို အၾကမ္းဖက္လာခဲ့ၾကတယ္။
ရခိုင္ျပည္နယ္မွာေတာ့ အစြန္းေရာက္ အေနာက္သားဗုဒၶဘာသာဝင္ ဘဂၤလီရခိုင္ေတြ အသံုးခ်ၿပီး ေရႊဂက္စ္စီမံကိန္းေအာင္ျမင္ေရးနဲ႔ အာဏာတည္ၿမဲေရးအတြက္ ၂၀၁၂ ရိုဟင္ဂ်ာမ်ဳိးတံုးသတ္ျဖတ္မႈကို စနစ္တက်လုပ္ခဲ့တယ္။
၂၀၁၆မွစၿပီး အၾကမ္းဖက္အုပ္စုကို ေမြးထုတ္ၿပီး ရိုဟင္ဂ်ာအားလံုးကို အၿပီးသတ္ သုတ္သင္ ႏိုင္တဲ့ စစ္ဆင္ေရးေတြကို စတင္ခဲ့တယ္။ ဒီေတာ့ ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ နယ္ျခားေစာင့္ရဲေတြရဲ႕ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္မႈေတြကေန အသက္လုထြက္ေျပးရတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာတစ္သန္းေက်ာ္ ရွိလာခဲ့တယ္။
ဒါက ကမာၻ႔ အဆိုးဝါးဆံုးဒုကၡသည္ ျပႆနာျဖစ္တဲ့အတြက္ ႏုိင္ငံတကာက အာရံုစိုက္ေနရတယ္။ ငါးပါးသီလ မလံုတဲ့အျပင္ လိမ္လည္လွည့္စားျခင္း၊ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္ျခင္း၊ မတရားႏွိပ္စက္ျခင္းေတြမွာ နစ္ျမဳပ္ေနတဲ့ ျမန္မာ့စစ္အာဏာရွင္ေတြနဲ႔ အဲ့ဒီစစ္ရာဇဝတ္ေကာင္ေတြကို အားေပးေနတဲ့ အစိုးရက ကမာၻကို ဆက္လိမ္ဖို႔ ႀကိဳးစားေနတယ္။
ႏုိင္ငံတကာအသိုင္းအဝုိင္းက သံတမန္စကား အသံုးအႏႈန္းနဲ႔ ေျပာဆိုေနတာကို အသိတရားေခါင္းပါးတဲ့ ျမန္မာေခါင္းေဆာင္ေတြ နားမလည္ေတာ့ သံတမန္စကားမသံုးေတာ့ဘဲ အရပ္သားအသံုးအႏႈန္းနဲ႔ “အရွက္မရွိဘူးလား”လို႔ ဒဲ့တိုးေမးရတဲ့ အဆင့္အထိ ေရာက္ခဲ့ရတယ္။
ဒီေလာက္ေျပာတာေတာင္ မရွက္တတ္ဘူးဆိုရင္ ငါးပါးသီလရဲ႕အႏွစ္သာရကို ညွိဳးႏြမ္းေစရံုမက ႏုိင္ငံေတာ္နဲ႔ အမ်ဳိးဘာသာ သာသနာရဲ႕ ဂုဏ္သိကၡာကိုပါ ေျမာင္းထဲ စြန္႔ပစ္ရာ ေရာက္လိမ့္မယ္။
အာဏာနဲ႔ ကိုယ္က်ဳိးအတြက္ ႏုိင္ငံေတာ္နဲ႔ ဘာသာတရားရဲ႕ဂုဏ္သိကၡာကို ဖ်က္ဆီးေနတဲ့ လူေတြအား အားေပးေထာက္ခံသူေတြကိုလဲ ရာဇဝတ္ေကာင္ေတြအျဖစ္ သမုိင္းစာမ်က္ႏွာေပၚမွာ မွတ္တမ္းတင္ရလိမ့္မယ္။